Hesperian Health Guides

मलेरियाको औषधिहरु

विषयसूची

मधुमेहका औषधीहरु

मलेरियाको औषधिहरुको बारेमा

मलेरियाको उपचार र रोकथामको लागि धेरै औषधिहरु छन् । तर मलेरियाको परजीवीको ति औषधिहरुसँग प्रतिरोध बिकास हुनसक्ने भएकोले तिनले परजीवीलाई पछि मार्न सक्दैनन् । स्वास्थ्य कार्यकर्ता, स्थानीय स्वास्थ्य केन्द्र वा सरकारी स्वास्थ्य निकायलाई आफ्नो क्षेत्रमा उत्तम काम गर्ने औषधिहरुको जानकारी हुने गर्दछ ।

मलेरियाको रोकथाममा प्रयोग हुने औषधिहरु

Mefloquine, chloroquine, chloroquine and proguanil, atovaquone + proguanil, र doxycycline, मलेरिया नहुने क्षेत्रका मानिसहरु मलेरिया हुने क्षेत्रमा भ्रमण गर्दा रोकथामको लागि प्रयोग हुने औषधिहरु हुन् ।

उपचार पश्चात पनि पुनः देखीने केहि मलेरियाको रोकथामको लागि primaquine को प्रयोग गरिन्छ ।

अफ्रिकाको साहेल क्षेत्रका केहि देशहरुमा बर्षायाममा ५ बर्षमुनिका बालबालिकालाई मलेरियाको रोकथाम गर्न amodiaquine सँगै sulfadoxine + pyrimethamine को मासिक डोज दिने गरिन्छ ।

अप्रिकाकै अन्य देशहरुमा १ बर्षमुनिका बालबालिकालाई मलेरियाको रोकथामको लागि sulfadoxine + pyrimethamine को ३ वटा डोजहरु खोप कार्यक्रमको दोस्रो र तेस्रो चक्रमा दिने गरिन्छ ।

severe मलेरियाको उपचारको औषधिहरु

गम्भिर प्रकृतिको मलेरिया (Severe malaria) लाई अस्पतालमा आपत्कालिनन उपचारको रुपमा IV वा injectable artesunate दिईन्छ । यो उपचारपछि वा बिरामीले बान्ता गर्न छोडेपछि ३ दिने artemisinin-based combination (ACT) औषधि पनि मुखबाट दिनुपर्ने हुन्छ (तल हेर्नुहोस्) ।

सुईबाट दिईने आपत्कालिन artesunate उपलब्ध नभएमा गम्भिर प्रकृतिको मलेरिया (Severe malaria) भएको बच्चालाई बान्ता हुँदा र अस्पताल लैजाँदै गर्दा मलद्वारमा artesunate capsule suppositories दिईन्छ ।

P. falciparum बाट हुने uncomplicated मलेरियाको उपचारमा प्रयोग हुने औषधिहरु

P. falciparum परजीवीले हुने मलेरिया गम्भिर प्रकृतिको (severe) हुने सम्भावना बढी हुन्छ । ठाउँ अनुसार chloroquine वा मलेरियाको अन्य औषधिहरु falciparum मलेरियाको उपचारमा प्रभावकारी नहुन सक्छन् । त्यसकारण ACT (Artemisinin-based Combination Therapy) औषधिहरुको प्रयोग गर्नुपर्छ । आफ्नो क्षेत्रमा काम गर्ने औषधिहरुको मात्रै प्रयोग गर्नुपर्छ । ACT औषधिहरु ३ दिनसम्म लिनुपर्छ । ACT औषधिहरुको प्रयोग गर्ने तरिका हेर्नुहोस् । प्रचलित ACT मिश्रणहरु यसप्रकार छन्:

P. falciparum बाट नहुने uncomplicated मलेरियाको उपचारमा प्रयोग हुने औषधिहरु

धेरै किसिमका मलेरिया परजिविहरुले सामान्य अवस्थाको मलेरिया (uncomplicated malaria) हुन्छ । कुन मलेरिया हो भन्ने थाहा नभएमा वा एकैपटक दुवै प्रकारको मलेरिया भएको जस्तो लागेमा ACT (Artemisinin-based Combination Therapy) को प्रयोग गर्नुपर्छ । कुनै क्षेत्रमा मलेरिया chloroquine सँग प्रतिरोधि भैसकेको भएमा त्यस क्षेत्रमा कुन ACT ले काम गर्छ भन्ने पत्ता लगाउनुपर्छ ।

Falciparum बाट नहुने सामान्य अवस्थाको मलेरिया (uncomplicated malaria) को उपचारमा प्रयोग हुने chloroquine ले कुनै ठाउँमा अझै पनि काम गर्ने गरेको छ भने ACT को तुलानामा यो नै बढी पाईन्छ । मलेरियाको पूर्णरुपमा उपचार गर्न primaquine सँगै chloroquine को प्रयोग गरिन्छ ।

गर्भवती महिलालाई मलेरियाको उपचारमा प्रयोग हुने औषधिहरु

गम्भिर प्रकृतिको मलेरिया (severe malaria) को लागि गर्भवती महिलालाई पनि अस्पतालमा आपत्कालिन उपचारको लागि वयस्कलाई दिईने औषधिहरु नै चाहिन्छन् ।

पहिलो ३ महिनाको गर्भवती महिलालाई सामान्य अवस्थाको मलेरिया (uncomplicated malaria) को उपचार गर्न quinine र clindamycin दिईन्छ । मलेरियाको जाँचबाट uncomplicated मलेरिया vivax